Η Μουρτζανάτου Μούσα μίλησε αποκλειστικά στο Mpaladofatses.gr και στον Θανάση Σχοινά για τη διαδρομή της από το ποδόσφαιρο στη Νιγηρία μέχρι το WNBA και την EuroLeague Women, τις θυσίες μακριά από την οικογένειά της, τους ανθρώπους που πίστεψαν σε εκείνη και την ανάγκη να δοθούν περισσότερες ευκαιρίες στο γυναικείο μπάσκετ.
Από τα γήπεδα του Λάγος μέχρι το υψηλότερο επίπεδο του παγκόσμιου μπάσκετ, η διαδρομή της Μουρτζανάτου Μούσα είναι μια ιστορία επιμονής, φιλοδοξίας και προσωπικών θυσιών. Δεν ξεκίνησε ως ένα κορίτσι που ονειρευόταν από μικρό να γίνει μπασκετμπολίστρια. Αντίθετα, το πρώτο της άθλημα ήταν το ποδόσφαιρο. Η ζωή, όμως, την οδήγησε σε μια διαφορετική διαδρομή, η οποία την έφερε στην Ευρώπη, στην εθνική ομάδα της Νιγηρίας και στο WNBA.
Η παρουσία της στην κορυφαία ευρωπαϊκή διασυλλογική διοργάνωση αποτελεί ακόμη μία σημαντική πρόκληση στην καριέρα της. Πίσω από την αθλήτρια που ξεχωρίζει για τη δυναμική της στο παρκέ βρίσκεται μια γυναίκα που γνωρίζει καλά τι σημαίνει να αφήνεις πίσω την οικογένειά σου για να κυνηγήσεις ένα όνειρο.
Σε μια εκ βαθέων συζήτηση , η Μούσα μιλά στο Mpaladofatses.gr για τα πρώτα της βήματα, την εμπειρία της στις ΗΠΑ, τις φιλοδοξίες της, τη σημασία της μητέρας και του πρώτου προπονητή της, αλλά και την ανάγκη να δοθούν στις γυναίκες οι ευκαιρίες που αξίζουν στον αθλητισμό.
Ας ξεκινήσουμε από την αρχή. Πώς ήταν τα παιδικά σου χρόνια στη Νιγηρία και πότε άρχισες να παίζεις μπάσκετ και να ονειρεύεσαι μια καριέρα σε αυτό το άθλημα;
«Τα παιδικά μου χρόνια στη Νιγηρία ήταν πραγματικά πολύ όμορφα. Δεν ξεκίνησα να παίζω μπάσκετ από μικρή. Έπαιζα ποδόσφαιρο στο Λάγος. Μετά το δημοτικό, μετακόμισα σε μια άλλη πόλη για να μείνω με τη θεία μου, όπου το ποδόσφαιρο δεν ήταν ουσιαστικά επιλογή. Τότε σκέφτηκα: «Εντάξει, ίσως μπορώ να στραφώ στο μπάσκετ και να δω πώς θα πάει».
Έτσι, άλλαξα άθλημα και άρχισα να παίζω μπάσκετ. Μου άρεσε πραγματικά. Ξεκίνησα σχετικά αργά, περίπου στα 15 ή στα 16 μου, αλλά από εκείνο το σημείο και μετά συνέχισα. Ήταν μια υπέροχη εμπειρία και την αγάπησα».
Έφυγες από τη Νιγηρία σε νεαρή ηλικία για να κυνηγήσεις το όνειρό σου στην Ευρώπη. Ποιες ήταν οι μεγαλύτερες δυσκολίες αυτής της μετάβασης; Το να μετακομίζεις μόνη σου σε μια άλλη χώρα πρέπει να ήταν μια μεγάλη αλλαγή.
«Για μένα ήταν λίγο δύσκολο, επειδή ήταν η πρώτη φορά που έφευγα από τη χώρα μου. Η πρώτη μου σεζόν στην Ευρώπη ήταν στην Ισπανία. Ήταν μια καινούργια χώρα, στην οποία δεν είχα βρεθεί ποτέ πριν, αλλά προσπάθησα να επικεντρωθώ σε όσα μπορούσα να ελέγξω.
Όταν έφτασα στην Ισπανία, οι άνθρωποι με καλωσόρισαν και οι συμπαίκτριές μου με αντιμετώπισαν σαν μέλος της οικογένειάς τους, όπως ακριβώς θα έκανε η οικογένειά μου στη Νιγηρία. Αυτό με βοήθησε πραγματικά. Απόλαυσα αυτή την εμπειρία».
Έχεις εκπροσωπήσει τη Νιγηρία στο υψηλότερο επίπεδο. Έχεις κατακτήσει τρία AfroBasket και έχεις αγωνιστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες και στο πρόσφατο Παγκόσμιο Κύπελλο. Τι σημαίνει για σένα να φοράς τη φανέλα της χώρας σου και να εκπροσωπείς όχι μόνο τον εαυτό σου, αλλά και άλλα κορίτσια που μπορεί να έχουν τα ίδια όνειρα με εσένα;
«Είναι μεγάλο προνόμιο να εκπροσωπώ τη χώρα μου, γιατί υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που θέλουν να αγωνιστούν για την πατρίδα τους, αλλά δεν τους δίνεται ποτέ αυτή η ευκαιρία.
Εγώ απέκτησα αυτή την ευκαιρία μετά το Zenith League του 2019, όταν αναδείχθηκα MVP στη Νιγηρία. Με κάλεσαν στην εθνική ομάδα για να δω πώς λειτουργούν τα πράγματα. Σταδιακά, τα πράγματα εξελίχθηκαν και τελικά υπέγραψα στη Βίγκο. Έτσι ξεκίνησε η διαδρομή μου. Είμαι πραγματικά, πραγματικά ευγνώμων που έχω καταφέρει όλα αυτά».
Υπάρχει κάποια συγκεκριμένη ανάμνηση από την παρουσία σου στην εθνική ομάδα που θα κρατάς πάντα στην καρδιά σου;
«Σίγουρα, η πρόκριση στα προημιτελικά των Ολυμπιακών Αγώνων. Μακάρι να είχαμε καταφέρει να φτάσουμε στα ημιτελικά, αλλά αυτό το επίτευγμα σημαίνει πάρα πολλά για μένα. Γίναμε η πρώτη γυναικεία ομάδα μπάσκετ από την Αφρική που έφτασε στα προημιτελικά των Ολυμπιακών Αγώνων. Αυτή είναι η καλύτερη ανάμνησή μου».
Έφτασες επίσης στο WNBA με τους Φίνιξ Μέρκιουρι. Πώς ήταν αυτή η εμπειρία και τι σου δίδαξε, τόσο ως παίκτρια όσο και ως άνθρωπο;
«Καταρχάς, δεν είχα πάει ποτέ στις Ηνωμένες Πολιτείες, παρόλο που πάντα ήθελα να τις επισκεφτώ όταν ήμουν στη Νιγηρία. Απλώς δεν είχα την ευκαιρία.
Έπειτα, όταν αγωνιζόμουν στη Γαλλία, μου μίλησαν για την πιθανότητα να πάω στο Φίνιξ. Σκέφτηκα: «Ουάου, θα είναι υπέροχα! Επιτέλους θα έχω την ευκαιρία να δω πώς παίζεται το μπάσκετ στις ΗΠΑ, κάτι που πάντα ήθελα να ζήσω».
Ήταν μια σπουδαία εμπειρία. Οι Φίνιξ Μέρκιουρι είναι ένας πραγματικά πολύ καλός σύλλογος και οι άνθρωποι εκεί ήταν εξαιρετικοί. Μου άρεσε πολύ. Όλα ήταν διαφορετικά, με τόσους σούπερ σταρ και τόσους ανθρώπους που αγαπούν πραγματικά το μπάσκετ. Απόλαυσα πάρα πολύ αυτή την εμπειρία.
Ελπίζω να επιστρέψω κάποια μέρα, ακόμη κι αν δεν είναι με τους Φίνιξ Μέρκιουρι και μου δοθεί η ευκαιρία να αγωνιστώ σε κάποια άλλη ομάδα. Ανυπομονώ να παίξω ξανά στο WNBA».
Αγωνίζεσαι πλέον στην EuroLeague Women, την κορυφαία διοργάνωση του ευρωπαϊκού μπάσκετ. Πόσο διαφέρει από το WNBA και ποιες είναι οι φιλοδοξίες σου με την ομάδα σου για τη φετινή σεζόν;
Αγωνίζεσαι πλέον στην EuroLeague Women, την κορυφαία διοργάνωση του ευρωπαϊκού μπάσκετ. Πόσο διαφέρει από το WNBA και ποιες είναι οι φιλοδοξίες σου με την ομάδα σου για τη φετινή σεζόν;
«Για μένα, η συμμετοχή στην EuroLeague είναι προνόμιο. Πολλές παίκτριες που αγωνίζονται επαγγελματικά δεν έχουν ποτέ την ευκαιρία να παίξουν σε αυτή τη διοργάνωση.
Είμαι ευγνώμων που βρίσκομαι εδώ και αντιμετωπίζω τόσο σπουδαίες παίκτριες. Είναι μια πολύ δυνατή σωματικά διοργάνωση και συναντάς έμπειρες αθλήτριες που παίζουν μπάσκετ περισσότερο καιρό απ’ όσο παίζω εγώ!
Είναι μια διοργάνωση στην οποία πρέπει να αποδίδεις. Δεν υπάρχουν δικαιολογίες. Αν θέλεις να αγωνίζεσαι σε αυτό το επίπεδο, πρέπει να ανταποκρίνεσαι στις απαιτήσεις, και μου αρέσει αυτή η πρόκληση. Μαθαίνω κάτι κάθε μέρα, παίζοντας απέναντι σε έμπειρες παίκτριες με τις οποίες δεν είχα αναμετρηθεί ποτέ στο παρελθόν. Μαθαίνω πάρα πολλά και το απολαμβάνω πραγματικά».
Αν κοιτάξεις τρία ή τέσσερα χρόνια μπροστά, τι θα ήθελες να έχεις καταφέρει ως μπασκετμπολίστρια; Υπάρχει κάποιο όνειρο που δεν έχεις πραγματοποιήσει ακόμη;
«Θέλω να αφήσω μια παρακαταθήκη μετά το τέλος της καριέρας μου. Θέλω να με θυμούνται ως μία από τις σπουδαιότερες παίκτριες που έχουν αγωνιστεί ποτέ στο μπάσκετ γυναικών . Ξέρω ότι υπάρχουν πολλές σπουδαίες παίκτριες, αλλά θέλω να είμαι κι εγώ μία από αυτές. Θέλω οι άνθρωποι να κοιτούν πίσω και να λένε: «Ναι, εκείνη την περίοδο ήταν σπουδαία. Κατάφερε πολλά».
Υπάρχουν ακόμη πολλά πράγματα που θέλω να πετύχω πριν ολοκληρωθεί η καριέρα μου. Θα ήθελα πραγματικά να αφήσω το αποτύπωμά μου και στο WNBA. Αν μου δοθεί η ευκαιρία να επιστρέψω, θέλω να αφήσω το στίγμα μου εκεί.
Όπου κι αν πηγαίνεις, θέλεις να αφήνεις κάτι θετικό πίσω σου και να φροντίζεις να σε θυμούνται για την παρουσία σου σε εκείνη τη διοργάνωση. Αυτό θέλω να πετύχω πριν αποσυρθώ».
Ο κόσμος σε βλέπει ως μια δυναμική και ισχυρή παίκτρια στο γήπεδο. Όταν όμως σβήνουν τα φώτα του γηπέδου και κλείνουν οι κάμερες, ποια είναι η Μουρτζανάτου Μούσα μακριά από το μπάσκετ;
«Δεν νομίζω ότι αλλάζει κάτι στον τρόπο που είμαι. Παραμένω ο ίδιος άνθρωπος. Απλώς θέλω να συνεχίσω να κάνω αυτό που αγαπώ και να είμαι η καλύτερη εκδοχή του εαυτού μου κάθε στιγμή».
Στη διάρκεια της καριέρας σου έχεις αντιμετωπίσει στερεότυπα, ρατσισμό ή σεξισμό; Αν ναι, πώς διαχειρίστηκες αυτές τις εμπειρίες;
«Δεν νομίζω ότι έχω βιώσει προσωπικά τον ρατσισμό. Μέχρι στιγμής, όλα έχουν πάει καλά. Έχω παίξει σε διαφορετικά μέρη και οι άνθρωποι που έχω γνωρίσει ήταν πάντα καλοί μαζί μου.
Φυσικά, υπάρχουν ρατσιστές στον κόσμο, αλλά εγώ δεν έχω συναντήσει κάποιον προσωπικά και προσεύχομαι να μη συμβεί ποτέ. Δεν μπορώ να πω πολλά πάνω σε αυτό το θέμα, γιατί οι άνθρωποι που έχω γνωρίσει μου έχουν φερθεί καλά».
Όταν κοιτάζεις πίσω όλα όσα έχεις καταφέρει, υπάρχει κάποιο πρόσωπο που σου έρχεται στο μυαλό ως ο άνθρωπος που πίστεψε σε σένα και σε ώθησε να συνεχίσεις στις δύσκολες ημέρες;
«Πρώτα απ’ όλα, ο προπονητής που είχα στα πρώτα μου βήματα. Πάντα με πίεζε να προσπαθώ περισσότερο και πίστευε σε μένα. Μου έλεγε: «Μπορείς να τα καταφέρεις. Μην αφήσεις κανέναν να σου πει ότι δεν μπορείς». Με ενθάρρυνε συνεχώς.
Και η μαμά μου — για μένα είναι τα πάντα. Πιστεύει σε μένα. Ακόμη κι όταν δεν έχω διάθεση να πάω στην προπόνηση ή να κάνω κάτι που πρέπει, μου υπενθυμίζει ότι, αν συνεχίσω να ακολουθώ τον δρόμο που έχω επιλέξει, μια μέρα θα με βοηθήσει να γίνω σπουδαία.
Η μαμά μου, ο πρώτος μου προπονητής, οι υπέροχοι φίλοι μου και η οικογένειά μου με έχουν βοηθήσει να κυνηγήσω το όνειρό μου».
Έχεις κάνει πολλές θυσίες στη διάρκεια της καριέρας σου. Ποια ήταν η μεγαλύτερη;
«Το ότι έφυγα από τη χώρα μου και απομακρύνθηκα από την οικογένειά μου. Πάντα ήθελα να βρίσκομαι κοντά τους, αλλά μερικές φορές πρέπει να παίρνεις αποφάσεις στη ζωή. Επέλεξα να έρθω εδώ και να παίξω μπάσκετ. Όταν τελειώσει η καριέρα μου, θα επιστρέψω για να τους δω».
Πώς διαχειρίζεσαι το γεγονός ότι σου λείπει η οικογένειά σου και ότι νιώθεις νοσταλγία όταν βρίσκεσαι μακριά της;
«Τους τηλεφωνώ και μιλάμε με βιντεοκλήσεις. Αυτό βοηθάει λίγο, αλλά υπάρχουν πράγματα που δεν μπορώ να κάνω όταν βρίσκονται τόσο μακριά μου.
Προσπαθώ να διατηρώ την καλή μου διάθεση και να μην αφήνω τον εαυτό μου να στενοχωριέται υπερβολικά. Έχω ήδη κάνει την επιλογή μου, επομένως πρέπει να ζήσω με αυτήν».
Αν μπορούσες να καθίσεις απέναντι από το μικρό κορίτσι που ήσουν κάποτε, με όλα τα όνειρα και τις προσδοκίες του, τι θα του έλεγες;
«Θα έλεγα στον νεότερο εαυτό μου να συνεχίσει να κάνει αυτό που ξέρει καλύτερα, να προσπαθεί να γίνει η καλύτερη εκδοχή του εαυτού του, να κυνηγά τα όνειρά του και να μην τα παρατά ποτέ».
Δεν ξέρω αν το γνωρίζεις, αλλά το μπάσκετ γυναικών στην Ελλάδα δεν είναι επαγγελματικό. Η κορυφαία κατηγορία δε θεωρείται επαγγελματική. Πώς βλέπεις αυτή την κατάσταση; Ποιες διαφορές παρατηρείς ανάμεσα στο να αγωνίζεσαι στη Γαλλία, όπου το μπάσκετ είναι επαγγελματικό, και στην Ελλάδα;
«Για μένα, από τη στιγμή που οι παίκτριες αγωνίζονται στην EuroLeague, είναι επαγγελματίες μπασκετμπολίστριες. Γνωρίζουμε πολλές από αυτές τις παίκτριες από πριν έρθουν στην Ελλάδα και είναι πραγματικά πολύ καλές.
Τις αντιμετωπίζουμε ως επαγγελματίες. Όποια κι αν είναι η κατάσταση στην Ελλάδα, αυτές είναι παίκτριες που δεν μπορείς να υποτιμήσεις. Δεν μπορείς απλώς να θεωρείς ότι τα πράγματα θα πάνε όπως θέλεις. Θα αγωνιστούν, θα παίξουν το καλύτερό τους μπάσκετ και θα προσπαθήσουν να σε νικήσουν.
Γνωρίζουμε αυτές τις παίκτριες και τις δυνατότητές τους, επομένως τις αντιμετωπίζουμε ως επαγγελματίες, ανεξάρτητα από το τι μπορεί να λέγεται για το καθεστώς του πρωταθλήματος εδώ».
Θεωρείς, λοιπόν, σημαντικό να γίνουν βήματα ώστε το γυναικείο μπάσκετ να γίνει πλήρως επαγγελματικό; Ορισμένες ομάδες και δημοσιογράφοι έχουν αναδείξει το ζήτημα, αλλά η ελληνική κυβέρνηση και ο αρμόδιος για τον αθλητισμό υπουργός δεν έχουν κάνει αρκετά για να προχωρήσει αυτή η αλλαγή.
«Νομίζω ότι απλώς πρέπει να δοθεί στις γυναίκες η ευκαιρία να δείξουν τι μπορούν να κάνουν. Οι γυναίκες είναι ικανές να πετύχουν πάρα πολλά σπουδαία πράγματα. Αν τις στηρίξεις, μπορούν να κάνουν πράγματα που θα σε εκπλήξουν. Μπορούμε να γίνουμε ό,τι θέλουμε.
Απλώς πρέπει να μας δοθεί η ευκαιρία να δείξουμε ποιες είμαστε και, στη συνέχεια, ο κόσμος θα δει τον επαγγελματισμό και την ποιότητα που φέρνουν οι γυναίκες στο άθλημα».