Το MPS Motorsports ταξιδεύει πίσω στον χρόνο και σε μια εντελώς διαφορετική εποχή της Formula 1. Τότε που οι πρωταθλητές έκαναν αλλαγή χρόνου όχι στο οικογενειακό τραπέζι, αλλά στην πίστα!
Αιώνες τώρα είθισται η Πρωτοχρονιά να είναι μια ημέρα που περνιέται μαζί με τα αγαπημένα πρόσωπά μας. Ημέρα γιορτής και ονειροπόλησης για το τι θέλουμε να πετύχουμε στο νέο έτος, αλλά και σκέψεων καθώς κανείς μας δεν ξέρει τι μας ετοιμάζουν οι επόμενοι 12 μήνες. Έτσι ακριβώς συνηθίζεται και για τους οδηγούς αγώνων. Της Formula 1, του WRC και όλων των άλλων κατηγοριών και πρωταθλημάτων. Τα social media γεμίζουν με εορταστικά τραπέζια και ευχές από τους διασημότερους οδηγούς στον πλανήτη που ενίοτε θα αλληλοεπιδράσουν και με το κοινό τους.
Αυτό όμως δεν ήταν από πάντα καθορισμένο. Σε μια εποχή που πλέον φαντάζει σαν βγαλμένη από παραμύθι, υπήρξαν δύο (επίσημες) περιπτώσεις, όπου οι οδηγοί της Formula 1, όχι μόνο δεν έκαναν την αλλαγή του νέου έτους με τα δικά τους πρόσωπα, υπό την ζεστασιά του τζακιού τους και με μπόλικο ποτό και διασκέδαση, αλλά την πραγματοποιούσαν στις πίστες της Νοτίου Αφρικής.
Το Γκραν Πρι Νοτίου Αφρικής ήταν ήδη ένας δημοφιλής αγώνας, προτού καν προστεθεί επίσημα στο καλεντάρι της Formula 1, ενόψει της σεζόν του 1962, με το Prince George Circuit στο Ανατολικό Λονδίνο της Νοτίου Αφρικής (ναι υπάρχει πόλη εκεί που λέγεται Ανατολικό Λονδίνο) να φιλοξενεί πέντε αγώνες στα προπολεμικά χρόνια και άλλους τρείς αγώνες στα έτη 1960 και 1961. Μάλιστα το 1960 διεξήχθη επίσης αγώνας την πρωτοχρονιά, όμως ως non-championship αγώνας, κοινώς αγώνας εκτός επίσημου προγράμματος της Formula 1, αλλά και δεύτερος αγώνας στις 27 Δεκεμβρίου του ίδιου έτους, τον οποίο κέρδισε ο Stirling Moss, με τον Jim Clark να κερδίζει το 1961.
Το 1962 έγινε η επίσημη είσοδος του αγώνα στο καλεντάρι, με τον Graham Hill να κατακτά τον πρώτο του παγκόσμιο τίτλο στο φινάλε της σεζόν που διεξήχθη στο Prince George Circuit στις 29 Δεκεμβρίου! Τον επόμενο χρόνο, στις 28 Δεκεμβρίου, o Jim Clark σφράγισε και τυπικά μια σεζόν ολοκληρωτικής κυριαρχίας, κατακτώντας στην ίδια πίστα την 7η νίκη του σε 10 αγώνες, έχοντας ήδη εξασφαλίσει από νωρίτερα και μαθηματικά τον πρώτο του παγκόσμιο τίτλο.
Όμως το 1964 παρότι ο αγώνας ήταν ξανά προγραμματισμένος να διεξαχθεί στις 26 Δεκεμβρίου, ξανά ως φινάλε της σεζόν, αποφασίστηκε από τους διοργανωτές του, η μεταφορά του αγώνα μια εβδομάδα μετά. Έτσι για λόγους που δεν έγιναν ποτέ ξεκάθαροι, αντί για φινάλε της σεζόν, το ειδυλλιακό τοπίο του Ανατολικού Λονδίνου, δίπλα στην θάλασσα θα φιλοξενούσε τον πρώτο αγώνα της σεζόν του 1965, την 1η Ιανουαρίου!
Ακόμη πιο παράξενο ήταν το γεγονός πως ο αγώνας έγινε Παρασκευή, με τις δοκιμές και τις κατατακτήριες να λαμβάνουν χώρα στις δύο τελευταίες μέρες του 1964! Επιπλέον οι ομάδες (όπως ήταν και πιο συνηθισμένο τότε) χρησιμοποίησαν τα ίδια μονοθέσια με της προηγούμενης σεζόν, με την σεζόν του 1965 να είναι και η τελευταία πριν την μετάβαση από τους κινητήρες 1.5 λίτρου σε εκείνους των 3.0 λίτρων, κάτι που χαρακτηριζόταν ως «Η επιστροφή στην ισχύ».
Κάπως έτσι στο grid για τον πρώτο αγώνα του 1965 ο Jim Clark στο τιμόνι της Lotus 33 βρέθηκε στην κορυφή, έχοντας πάρει την Pole Position μπροστά από τον 2ο και εν ενεργεία παγκόσμιο πρωταθλητή John Surtees με Ferrari 158 και τον 3ο Jack Brabham με Brabham BT11, στην αρχή της 4ης σεζόν του Αυστραλού δις (τότε) πρωταθλητή με την δική του ομάδα. Άλλα ονόματα που ξεχώριζαν στο grid ήταν αυτά του -προαναφερθέντα- Graham Hill, του Lorenzo Bandini και δύο νέοι οδηγοί, ονόματι Jochen Rindt και Jackie Stewart, με τον Αυστριακό να εκκινεί μόλις τον 2ο αγώνα του στην F1 με την Cooper και τον Σκωτσέζο να κάνει ντεμπούτο με την BRM, ενώ αρκετοί ντόπιοι οδηγοί έλαβαν μέρος στον αγώνα, όπως συνηθιζόταν εκείνα τα χρόνια.
Ο αγώνας δεν ήταν κάτι το σπουδαίο από πλευράς θεάματος, με τον Clark να κερδίζει με χαρακτηριστική άνεση ύστερα από 85 γύρους, κάνοντας Grand Slam, καθώς εκτός από την pole και την νίκη, ήταν πρωτοπόρος σε όλους τους γύρους, ενώ στον 80ο γύρο έθεσε και τον ταχύτερο γύρο του αγώνα με 1:27.6. Από τα ελάχιστα αξιοσημείωτα ήταν ένα ευτράπελο που συνέβη στον προτελευταίο γύρο του αγώνα, όταν από λάθος κάποιος άπειρος κριτής σημαίας επέδειξε στον Clark την καρό σημαία, με τον οδηγό της Lotus να του κάνει νόημα πως ήταν λάθος, έχοντας δει την πινακίδα της ομάδας του που τον ενημέρωνε πως ο αγώνας είχε ακόμη έναν γύρο, εν τέλει τερματίζοντας 29 δευτερόλεπτα μπροστά από τον 2ο Surtees και σχεδόν 32 από τον 3ο Hill, ενώ ο teammate του Clark, Mike Spence τερμάτισε 4ος, αν και για μεγάλο χρονικό διάστημα βρισκόταν ακριβώς πίσω από τον Clark στην 2η θέση, προτού κάνει δύο τετακέ (το 2ο λόγω λαδιών στην πίστα) το οποίο του στέρησε το βάθρο, με τους Bruce McLaren και Jackie Stewart να συμπληρώνουν την βαθμολογούμενη 6αδα.
Όμως αυτή δεν θα ήταν η πρώτη φορά που η 1η Ιανουαρίου θα έβρισκε τους οδηγούς στην Νότιο Αφρική. Το 1966 διεξήχθη ξανά αγώνας στην ίδια πίστα, όμως ήταν non-championship, συγκεντρώνοντας παρόλα αυτά κάποιες δυνατές παρουσίες, όπως αυτής του Jack Brabham, του Innes Ireland, του Jo Siffert, του Denny Hulme, αλλά και του Mike Spence, ο οποίος αυτή την φορά κέρδισε, με τον αγώνα να χάνει το status του ως αγώνας Formula 1, καθώς επετράπη παρά τους νέους κανονισμούς, η συμμετοχή σε μονοθέσια με κινητήρες 1.5 λίτρου.
Το 1968 όμως θα διεξαγόταν για 2η -και τελευταία έως σήμερα- φορά, επίσημος αγώνας Formula 1. Όχι όμως στο Ανατολικό Λονδίνο. Αυτή την φορά θα γινόταν στο πλέον ιστορικό και πασίγνωστο Kyalami! Η νέα -τότε- πίστα, που είχε ανοίξει μόλις το 1961, θα φιλοξενούσε τον δεύτερο αγώνα Formula 1 στην άσφαλτό της, έπειτα από αυτόν του 1967 (ο οποίος διεξήχθη στις 2 Ιανουαρίου) και τον οποίο είχε κερδίσει ο Pedro Rodriguez πίσω από το τιμόνι μιας Cooper T81.
Την Πρωτοχρονιά του 1968 λοιπόν, ο Jim Clark παρατάχθηκε στο grid ξανά ως poleman, έχοντας δίπλα του τον teammate πλέον Graham Hill, κάνοντας το 1-2, οδηγώντας την περίφημη πλέον Lotus 49, με τον Jackie Stewart 3ο με Matra MS9, τις δύο Brabham των Rindt και Brabham ακολουθούν στο 4-5, ενώ οι John Surtees (Honda), Andrea De Adamich (Ferrari), Chris Amon (Ferrari), Denny Hulme (McLaren) και Pedro Rodriguez (BRM) συμπλήρωναν την πρώτη 10αδα.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο αγώνας για άλλη μια φορά δεν έγινε Κυριακή, αλλά Δευτέρα, με τις ελεύθερες αλλά και τις κατατακτήριες δοκιμές να διεξάγονται από την Πέμπτη μέχρι και το Σάββατου 28-30 Δεκεμβρίου 1967, με την Κυριακή να είναι ημέρα ανάπαυσης. Έτσι με τις συνθήκες να αλλάζουν σχετικά με τις δοκιμές και τον λαμπρό -και πολύ καυτό- ήλιο της Νοτίου Αφρικής να ανεβάζει τις θερμοκρασίες, πολλές ομάδες έσπευσαν να κάνουν αλλαγές στα συστήματα ψύξης τους πριν τον αγώνα.
Όταν ξεκίνησε ο αγώνας, ο νεαρός ακόμη Jackie Stewart έκανε την καλύτερη εκκίνηση, παίρνοντας την πρωτιά από τον Clark, με τους Rindt, Surtees, Brabham, Amon και Hill να ακολουθούν, με τον Βρετανό να έχει κάνει κακή εκκίνηση με την Lotus του. Όμως αυτή η πρωτιά ήταν βραχύβια, καθώς ο Σκωτσέζος την ανέκτησε λίγο πριν συμπληρωθεί ο 2ος γύρος και ύστερα… μην τον είδατε τον Jim.
Ο Clark άρχισε να ανεβάζει ρυθμούς ραγδαία, καθώς άρχισε να ανοίγει την διαφορά από τους διώκτες του, με ρυθμό ενός δευτερολέπτου/γύρο. Στον 10ο γύρο ο Clark είχε χτίσει διαφορά 7.5 δευτερολέπτων από τον Stewart, ενώ είχαν αρχίσει ήδη οι πρώτες εγκαταλείψεις. Αυτός ο αγώνας σε αντίθεση με του 1965 είχε περισσότερη δράση και προσπεράσεις, με ενδεικτικό ότι υπήρχαν αρκετές ανακατατάξεις και περισσότερα pit stop.
Χαρακτηριστικά παραδείγματα της δράσης ήταν ο «ντόπιος» Dave Charlton που είχε έναν σύντομο πλην εντυπωσιακό αγώνα, καθώς σε μόλις δύο γύρους ανέβηκε από την 18η στην 13η θέση, προτού πέσει τελευταίος και εγκαταλείψει λόγω προβλήματος στο κιβώτιο ταχυτήτων και ο Jo Bonnier, που από 19ος ανέβηκε σε ελάχιστο διάστημα επίσης 13ος προτού και αυτός χάσει μερικές θέσεις σε μάχες του midfield.
Επίσης υπήρχαν και ατυχήματα, όπως αυτό του Andrea De Adamich, o οποίος είχε μια σφοδρή σύγκρουση στον 13ο γύρο λόγω πατήματος σε λάδια που άφησε άλλο μονοθέσιο, ενώ σχεδόν την ίδια τύχη παραλίγο να έχει ο Jackie Ickx, όταν στον 51ο γύρο, ο αγώνας του έλαβε τέλος, όταν έσπασε ένας σωλήνας λαδιού και τον ανάγκασε να ακινητοποιηθεί μέσα στην πίστα, αφού το λάδι που εκτοξεύτηκε κάλυψε τους πίσω τροχούς, προκαλώντας του μια ιδιαίτερα επικίνδυνη στιγμή.
Στον 43ο γύρο είχε επίσης έρθει η εγκατάλειψη του Stewart, όταν έσπασε μία μπιέλα, η οποία με τη σειρά της άνοιξε τρύπα στο πλάι του κινητήρα, βάζοντας τέλος στην μοναδική απειλή της Lotus, με τον 2ο πλέον Hill να βρίσκεται αρκετά μακριά από τον Clark. Στο τελικό στάδιο του αγώνα, άρχισε να απειλείται από τον Rindt, όμως ο Αυστριακός αρκέστηκε εν τέλει στην 3η θέση, ύστερα από έναν αγώνα έντονης φθοράς, με μόλις 9 μονοθέσια να παίρνουν κατάταξη στο τέλος,
Έτσι ο Jim Clark, απόλυτος κυρίαρχος της Πρωτοχρονιάς στην Formula 1, καθώς σε δύο αγώνες πήρε και τις δύο pole, τις δύο νίκες, τους δύο ταχύτερους γύρους, ενώ προηγήθηκε στους 164 από τους 165 γύρους, κατέκτησε ακόμη μια νίκη, η οποία όμως ήταν ιστορική, με τον 32χρονο να σπάει αρκετά ρεκόρ, όπως ότι έγινε οδηγός με τα περισσότερα Grand Prix στα οποία έχει προηγηθεί (43), με τους περισσότερους γύρους στην πρωτοπορία (1.943), με τις περισσότερες pole positions (33) και, τέλος, φτάνοντας τις 25 νίκες καριέρας, ξεπερνώντας το ρεκόρ του Juan Manuel Fangio που κρατούσε επί 11 χρόνια, το οποίο ο ίδιος θα κρατούσε για τα επόμενα πέντε χρόνια.
Δυστυχώς αυτή θα ήταν και η τελευταία νίκη του στην Formula 1 και τελευταία του συμμετοχή σε αγώνα, πριν τον τραγικό και άδοξο θάνατό του σε αγώνα της Formula 2 στο Hockenheim, τρείς μόλις μήνες μετά.